Новый проект Конституции Казахстана: результат общественного обсуждения и акцент на государственном языке

Жаңа Конституция жобасының қалыптасуы Қазақстан қоғамында үлкен қызығушылық тудырды. Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қариннің айтуынша, жарты жыл ішінде 10 мыңға жуық ұсыныс жиналып, қоғамдық талқылаулар нәтижесінде жаңа мәтін әзірленді. Бұл процесс қоғаммен тығыз байланыс орнату, азаматтардың пікірлері мен ұсыныстарын ескеру мақсатында жүргізілді. Жаңа Конституцияның мәтіні, заңгерлер мен тіл мамандарының бірлескен жұмысының арқасында, оқуға жеңіл әрі құқықтық тұрғыдан нақты құжатқа айналды.

Қоғамдық талқылаулар мен ұсыныстар

Конституциялық комиссияның 12-ші отырысында Ерлан Қарин жаңа Конституция мәтінінің жарияланғаннан кейін де азаматтардан келіп түскен ұсыныстар негізінде қосымша нормалар мен редакциялық-стилистикалық өзгерістер енгізілгенін атап өтті. Комиссия мүшелері азаматтардың қойған сұрақтарына жедел жауап беріп, сын-пікірлерге түсініктеме берді. Бұл әрекеттер мемлекеттік басшылықтың "Халық үніне құлақ асатын мемлекет" қағидатына сай жүзеге асырылғанын көрсетеді.

Ерлан Қариннің айтуынша, жаңа Конституция жобасы 130 адамнан тұратын Комиссияның ашықтығы негізінде әзірленді. Бұл Комиссия әр өңірден және түрлі саладан келген азаматтардың мазмұнды ұсыныстарын ескеріп, халықтың мүддесін қорғауға бағытталған. Осылайша, жаңа Конституцияны Халықтық Конституция деп атауға негіз бар.

Мемлекеттік кеңесші жаңа Конституцияның алғаш рет мемлекеттік тілде, яғни қазақ тілінде дайындалғанын және елдік, ұлттық мүдде тұрғысынан жазылғанын атап өтті. Конституция нормаларының мазмұны нақтыланып, бұрынғы кемшіліктер жойылды. Бұл жаңа Ата Заңның мәтінін құқықтық тұрғыдан нақты әрі түсінуге жеңіл құжатқа айналдырды.

Ерлан Қарин жаңа Конституцияның қабылдануы, егер азаматтардың қолдауымен референдумда бекітілсе, тек құқықтық құжат қана емес, сонымен қатар жалпыұлттық идея мен құндылықтарды біріктіретін қоғамдық бірліктің іргетасы боларына сенім білдірді.