Қазақстанның жаңа Конституциясы – әлемге үлгі

Қазақстанның жаңа Конституциясы әлемдік деңгейде назар аударуда. Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин жаңа нормалардың басқа елдерге үлгі болатынын мәлімдеді. Ол цифрлық деректерді қорғау мен Миранда ережесінің конституциялық деңгейде бекітілуін ерекше атап өтті.

Ерлан Қариннің айтуынша, Конституцияның 21-бабы жеке өмірге қол сұқпау құқығын, отбасы құпиясының сақталуын және дербес деректердің заңсыз жинауынан қорғауды қамтамасыз етеді. «Цифрлық кеңістікте жеке деректерді қорғау – адам құқықтарын қорғаудың жаңа өлшемі», – деді ол. Бұл нормалар Қазақстанды халықаралық деңгейде танымал етеді.

Саяси жаңашылдықтар

Конституцияда Миранда ережесінің енгізілуі азаматтардың құқықтық қорғалуын арттырады. Сонымен қатар, жаңа саяси институттардың құрылуы Орталық Азияда саяси жаңашылдық болып табылады. Ерлан Қарин бір палаталы парламент, вице-президент институты және Конституциялық соттың енгізілуі – бұл үлкен қадам екенін айтты.

Мемлекеттік кеңесші президент ұсынған конституциялық өзгерістерді халықтық референдум арқылы жүзеге асырудың маңыздылығын атап өтті. Лауазымды тұлғалардың қызметіне қатысты бір реттік мерзім белгілеу – Конституция жобасының маңызды жаңашылдығы. Әйелдер мен балалардың құқықтарын қорғау, қоршаған ортаны қорғау және волонтерлік сияқты жаңа талаптар да Ата Заңда қамтылған.

Ерлан Қариннің пікірінше, жаңа Конституцияның саяси және институционалдық жаңашылдықтары әлемдік тәжірибеде сирек кездеседі. «Басқа елдердің Конституциясын көшіріп алу – біздің жолымыз емес», – деді ол. Қазақстан жаңа Конституция арқылы әлемге өзіндік бағдар болмақ.